nr: 1/2015Maska

Archiwum

Wyszukaj:
Znaleziono wpisów: 68
1/2014
Temat numeru
John Keats w korespondencji Zygmunta Krasińskiego

Artykuł stanowi próbę zestawienia i uporządkowania rozproszonych uwag, z których wyłania się intrygująca i niejednoznaczna ocena angielskiego twórcy – jako poety, ale przede wszystkim jako człowieka. Określenie „stosunek Krasińskiego do postaci Keatsa” nie pojawia się w tym kontekście przypadkowo. Dla polskiego romantyka dominujące znaczenie mają bowiem pewne elementy biografii Keatsa (potraktowanej jako tekst kultury), a nie lektura jego poetyckiego dzieła. W epistolografii Krasińskiego dokonuje się z jednej strony literacka kreacja postaci Anglika, z drugiej zaś jej konfrontacja z abstrakcyjnym wzorcem idealnego romantycznego poety.

1-2/2012
Recenzje
Zła bajka na dobranoc

Roman Gren, Wyznanie, Czarne, Wołowiec 2012.

1-2/2012
Recenzje
Postmodernistyczny tryptyk

Dubravka Ugrešić, Życie jest bajką. Mit o Babie Jadze, przeł. Dorota Jovanka Ćirlić, Wydawnictwo Znak, Kraków 2011.

1-2/2012
Recenzje
„I prawdziwie, i pięknie”. O rozmowach Agnieszki Wójcińskiej z polskimi reporterami

Agnieszka Wójcińska, Reporterzy bez fikcji. Rozmowy z polskimi reporterami, z fotografiami Jana Brykczyńskiego, Czarne, Wołowiec 2011.

1-2/2012
Interpretacje
Problem nienasycenia w historiozofii i teorii sztuki Stanisława Ignacego Witkiewicza

Brak nowych środków wyrazu, pomysłów kompozycyjnych, pewna stagnacja w zakresie tworzenia dzieł artystycznych powodowała, czy też miała powodować, u twórców początku XX wieku kreację nowego rodzaju sztuki – sztuki zdeformowanej, perwersyjnej, „rozwydrzonej”, po prostu sztuki w Czystej Formie. Jednocześnie podobnemu przekształceniu (z negatywu w pozytyw) ulega koncepcja groteski. Gatunek ten, dyskredytowany w początkach minionego stulecia, dla Witkacego był istotną formą przekazu, za pomocą której artysta mógł się w pełni wyrazić.

1-2/2012
Interpretacje
„Był jazz”, czyli symboliczny pogrzeb

Film Falka z obrachunków stalinowskich przeistacza się w diagnozę przemian społecznych zrealizowaną w konwencji filmu historycznego. Opisując dzieje jazzu „katakumbowego”, wskazuje, z jednej strony, na podobieństwo nowych ruchów muzycznych do niego, z drugiej, na ciągłość procesu zdobywania wolności twórczej. Pierwszy koncert jazzowy przedstawiony w filmie urasta do rangi symbolu uchylonych drzwi, które w przyszłości otworzą się na całą szerokość. Stanie się precedensem, który znacznie ułatwi następną rewolucję.

1-2/2012
Interpretacje
W głąb króliczej nory – psychoanalityczna lektura „Alicji w Krainie Czarów” Lewisa Carolla

Celem tej pracy jest próba psychoanalitycznej lektury Alicji w Krainie Czarów, pióra brytyjskiego pisarza Lewisa Carrolla. Takie odczytanie tego tekstu wydaje się szczególnie uzasadnione przede wszystkim dlatego, że w zasadzie cała historia przedstawiona na kartach Alicji… jest zapisem marzenia sennego.

1-2/2012
Interpretacje
Problem antysemityzmu. Z zagadnień współczesnej literatury polskiej

Od średniowiecza w Polsce istnieją obok siebie dwa światy: polski i żydowski. W naszej historii można wyróżnić momenty współpracy między narodami oraz momenty wrogości. Nie byłoby w tym niczego nienaturalnego, gdyby nie fakt, że stopniowo narastająca niechęć miała udział w największym ludobójstwie w dziejach Europy. Ponadto Zagłada Żydów, zamiast zlikwidować nienawiść i niezrozumienie, w pewnym sensie je pogłębiła.

1-2/2012
Interpretacje
Autobiograficzność w strukturze tekstów poetyckich Marcina Świetlickiego

„Subrealizm” pojawił się u Świetlickiego, jak można sądzić, z dwóch zasadniczych przyczyn: fascynacji poezją personistyczną oraz programowej (poświadczanej choćby przez utwór Dla Jana Polkowskiego) niechęci do tego, co ogólne, wywołującej zwrot ku subiektywizmowi, jednostkowości, indywidualnej autentyczności i autobiograficzności, a co za tym idzie – ku prostocie i potoczności obrazu, połączonym z opisem rzeczywistości z perspektywy „ja” nieuwikłanego w ograniczającą je zbiorowość.

1-2/2012
Interpretacje
„Wielki filozof”, czyli spór o interpretację

Problem interpretacji był z pewnością jednym z najżywiej dyskutowanych zagadnień w naukach humanistycznych drugiej połowy dwudziestego wieku. W niniejszym tekście chcę przedstawić trzy stanowiska, które, moim zdaniem, zdominowały tę dyskusję: strukturalistyczne, poststrukturalistyczne oraz neopragmatystyczne. Zamierzam także wyjaśnić parę nieporozumień, które często pojawiają się w związku z dwoma ostatnimi poglądami.

1-2/2012
Temat numeru
Dawam/daję i inne formy werbalne w „Rocznych dzieiach kościelnych od roku pańskiego 1198 az do lat naszych” Jana Kwiatkiewicza na tle polszczyzny ogólnej XVII wieku

Na potrzeby niniejszego artykułu oglądowi zostanie poddany tylko jeden tekst jezuity: Roczne dzieie kościelne od Roku Pańskiego 1198 az do lat naszych z 1695 roku. Wydany został w drukarni Kollegium Societatis Jesu w Kaliszu. Roczne dzieie kościelne stanowią obszerny opis dziejów chrześcijaństwa, a w szczególności papiestwa od XII do XVII wieku i są kontynuacją Rocznych dziejów kościelnych Piotra Skargi.

1-2/2012
Temat numeru
Funkcja i struktura tytułów bajek terapeutycznych dla dorosłych

Pierwsze zetknięcie się czytelnika z bajką terapeutyczną dla dorosłych to spotkanie z metaforą, co nie mogłoby mieć miejsca w przypadku zbiorów dla dzieci. Dojrzały odbiorca wie, jakich treści ukrytych ma szukać w zatytułowanych w sposób konkretny bajkach i co może odnaleźć podczas baśniowej podróży w świat fantazji, a naprawdę wyprawy w głąb siebie.

1-2/2012
Temat numeru
Nazwy broni palnej w powieściach historycznych Kraszewskiego o XVII wieku

Cel niniejszego artykułu stanowić będzie sporządzenie słowniczka nazw broni palnej wyekscerpowanych z powieści historycznych Kraszewskiego o XVII wieku. Wykorzystano wyłącznie nazwy broni rozumianej jako oręż wyrzucający pociski przy wykorzystaniu energii chemicznej, powstającej podczas spalania się prochu.


1-2/2012
Temat numeru
Potocyzacja języka literackiego w „Apocolocyntosis” Seneki Młodszego

O ile język potoczny włączony do sermocinatio spełnia funkcję charakteryzującą, swobodny tok narracji całego dzieła stanowi o specjalnym gawędziarskim tonie satyry, który nie był obcy ani Lucyliuszowi, ani Horacemu. Wydaje się jednak, że to dopiero Apocolocyntosis wykorzystała estetyczne standardy satyry à la lettre i – czasami nie przebierając w słowach – przekształcała się w rodzaj literackiego kabaretu, który doskonale nadawał się do publicznej recytacji, a nawet – jak zasugerowali niektórzy komentatorzy – do wystawienia w formie quasi-mimu. To tutaj wyjątkowego znaczenia nabiera pragmatyczna strona tekstu Seneki, stanowiąc z jednej strony „scenariusz” realizacji każdego komunikatu, a z drugiej włączając do interakcji widza-słuchacza i aktywizując go tym samym w ramach zajadłej inwektywy na zmarłego cezara.

1-2/2012
Temat numeru
Innowacje frazeologiczne jako chwyt marketingowy: spoty „Biedronki”

Zastosowane w reklamach „Biedronki” związki frazeologiczne, są – posługując się określeniem Bachtina – „wewnętrznie dialogiczne”. Z jednej strony prezentują swój utrwalony kulturowo frazeologiczny sens, z drugiej – kontekst sytuacyjny wymusza odczytanie ich także w sposób dosłowny, literalny. Koegzystencja obu tych sensów świadczy o oryginalności i atrakcyjności przekazu – do tego stopnia, że wiele z analizowanych sloganów reklamowych stało się, używając określenia Walerego Pisarka, „powszechnikami kulturowymi” o bardzo szerokim zasięgu społecznym.

1-2/2012
Temat numeru
Język uczniów nauczania zintegrowanego – potoczny i familijny

Niniejszy artykuł stanowi analizę ewolucji kompetencji językowej – zwłaszcza definiowania pojęć – u uczniów szkoły podstawowej na przestrzeni nauczania zintegrowanego. W tym celu przeprowadziłam badania na grupie dzieci 6-letnich z oddziału przedszkolnego, będących u progu tego stopnia edukacji oraz uczniów klasy trzeciej, dzieci 9-letnich, kończących ten etap nauczania.

1-2/2012
Temat numeru
O języku Juliana Antonisza

Przedmiotem niniejszego szkicu będzie językowa twórczość Juliana Józefa Antoniszczaka, jednego z najznakomitszych przedstawicieli Krakowskiego Studia Filmów Animowanych. Wybitnego polskiego animatora, malarza, reżysera, scenarzysty, kompozytora i wynalazcy.

1-2/2012
Temat numeru
Gramatyka normatywna Antonio Gramsciego

Teoria gramatyki normatywnej, chociaż nie zajmuje centralnej pozycji w myśli włoskiego filozofa, jest wciąż ciekawym przykładem próby poszerzenia refleksji nad językiem o obszary wcześniej zarezerwowane dla socjologii. Skoncentrowanie się na problematyce władzy spowodowało, że wszystkie refleksje Gramsciego o naturze języka są bliskie podejściu prezentowanemu dziś w socjolingwistyce.

1-2/2012
Temat numeru
Między intelektem a emocjami – postrzeganie wybranych wad wymowy przez studentów

Celem prezentowanych w niniejszym artykule badań jest ukazanie sposobu, w jaki wybrani studenci Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego odbierają współczesny polski język mówiony. Chodzi o zbadanie, jak obraz języka zmienia się w zależności od czynników istotnych po stronie rozmówcy, jak: poznawcza i emocjonalna komponenta charakteru jako części osobowości, płeć, orientacja światopoglądowa badanych i tematy podejmowane najczęściej w domu rodzinnym.

Miljenka Jergović, Srda śpiewa o zmierzchu w Zielone Świątki
3-4/2011
Recenzje
Nie tylko kryminał. O powieści "Srda śpiewa o zmierzchu w Zielone Świątki" Miljenka Jergovicia

Miljenka Jergović, Srda śpiewa o zmierzchu w Zielone Świątki, przeł. M. Petryńska, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2011.